دانلود مقاله مدیریت ارزيابي اثر مديريت دانش در خلق استراتژي رقابتي

چکيده

هدف تحقيق ارزيابي اثر مديريت دانش در خلق استراتژي رقابتي تمايز از مجراي زنجيره ارزش فعاليت‌هاي سازمانی است. اين مقاله بر اساس يافته‌هاي تحقيق ميداني در شرکت‌هاي فعال در زمينه صنعت نرم افزار شکل گرفته است. براي تدوين چارچوب نظري مدل تحقيق ادبيات و پيشينه تحقيق بررسي و مدل زنجيره ارزش فعاليت‌هاي سازمان مبناي ارزيابي اثر مديريت دانش بر فرآيندهاي سازماني قرار گرفت. در اين تحقيق پس از انجام مطالعات کتابخانه ای و اجراي مصاحبه‌هاي اکتشافي، مؤلفه‌هاي اثرگذار مديريت دانش بر بخش‌هاي مختلف سازماني استخراج؛ و از طريق تحقيق زمينه يابي و ابزار پرسش‌نامه مورد ارزيابي قرار گرفتند. سپس با استفاده از پرسش‌نامه هر کدام از مؤلفه‌هاي تحقيق مانند فرآيندهاي مديريت دانش، نوآوري(فردي ،گروهي و سازماني)، مهارت‌هاي تخصصي کارکنان و رضايت مشتريان مورد سنجش قرار گرفتند. از مدل معادلات ساختاري و نرم افزاریLISREL جهت بررسي روابط ميان مؤلفه‌ها استفاده شد و در پايان صحت روابط مؤلفه‌ها در مدل مفهومي مورد تأييد قرار گرفت.

واژه‌های کليدي : مديريت دانش، استراتژي رقابتي تمايز،زنجيره ارزش فعاليت‌هاي سازمان،نوآوري، توسعه مهارت‌هاي تخصصي کارکنان و رضايت مشتريان از خدمات.

Evaluating knowledge management effect on differentiation competitive strategy creation via organization value chain

Ghasem Ansari Ranani

Associate professorAllameh Tabatabai University

Mohamad Ghasemi Namaghi

Assistant professor

Shahid ChamranUniversity

Abstract

The purpose of this research is evaluating knowledge management effect on differentiation competitive strategy creation via organization value chain .this article based on results of a survey conducted in software system firms .for designing conceptual framework we review the literature and history of research include of definitions, concepts, models and research finding of others. we use organization value chain model as a base to evaluate knowledge management effect on organizational processes .at first we perform exploratory studies such as text analysis and conducting interview and then evaluate effect of knowledge management indexes on different organization parts via survey method .we use questionnaire to measure KM processes ,innovation (individual, group and organizational) .employees special skills and customer satisfaction .we use structural equation model and LISREL software to examine relationship between variables .finally the variable relationships in conceptual model confirmed.

Keywords: knowledge management (KM), differentiation competitive strategy ,organization value chain,innovation, employees special skills, customer satisfaction.

مقدمه

در عصر ارتباطات و فناوري اطلاعات، دانش به عنوان عامل اساسی و منبع حياتي سازمان‌ها در عرصه رقابت، براي دست‌يابي به مزيت رقابتي پايدار محسوب مي‌گردد. همگام با چرخش از سوي اقتصاد مبتني بر صنعت به اقتصاد مبتني بر دانش، سازمان‌ها نيز خود را بر آن داشته‌اند تا با تكيه بر دانش و اطلاعات و استفاده از آن در فرآيند كسب و كار توان رقابتي خود را افزايش دهند. براي پاسخ به اين سؤال مهم كه چرا اصولاً برخي سازمان‌ها در صحنه رقابت موفق هستند؟ نيازمند درك نقش حياتي دانش در آنها مي‌باشيم. به طور كلي سازمان‌ها به دو دسته از دارايي‌ها ( سرمايه ) تكيه مي‌كنند: دارايي‌هاي ملموس و دارايي‌هاي ناملموس. آنچه تا چندي پيش اهم توجه سازمان‌ها را به خود جلب كرده بود كسب و بهينه سازي دارايي‌هاي ملموس مانند ماشين آلات و تجهيزات بوده است. اما امروزه سازمان‌ها دريافته‌اند كه دارايي‌هاي ناملموس مانند سرمايه فكري، تجربيات، دانش سازماني و اطلاعات موجب موفقيت و بقاي آن‌ها مي‌شود. امروزه شركت‌ها به اين نتيجه رسيده‌اند كه بايد به آنچه مي‌دانند ( سرمايه فكري ) بيش از آنچه دارند ( سرمايه مادي ) اهميت بدهند. سازمان‌ها با درك اهميت و نقش حياتي مديريت دانش اشتياق وافري به اعمال اين سيستم‌ها از خود نشان مي‌دهند. اما واقعيت اين است به دليل عدم وجود تصويری روشن از آنچه مي‌خواهند به آن دست پيدا كنند، نمي توانند به صورت ايده آل و مطلوب اين سيستم‌ها را طراحي و اجرا كنند. در صورتي که فرآيندهاي مديريت دانش مانند خلق دانش، کسب دانش،نشر دانش، کاربرد و نگهداري دانش به شيوه اي نظام مند و برنامه ریزی شده در سازمان‌ها اعمال شود مي‌توان شاهد اثرات شگرف آن در ايجاد مزيت رقابتي در بخش‌هاي مختلف سازمان بود. براي اينکه بتوانيم ضرورت توجه به اجراي طرح‌هاي مديريت دانش در سازمان‌ها را مطرح کنيم نیازمند شناسایی دقیق نتايج استفاده از این طرح‌ها در بخش‌هاي مختلف سازمان هستیم تا کنون تحقيقات زيادي درباره مفهوم و فرآيندهاي مديريت دانش انجام شده است اما سازمان‌ها و شرکت‌ها به دنبال چيزي فراتر از اين مي‌باشند؛ امروزه در شرايط سخت رقابتي سازمان‌ها به دنبال اين هستند که آيا اجراي طرح‌هاي مديريت دانش مي‌تواند براي آنها عامل ايجاد تمايز و مزيت رقابتي باشد؟ از اين رو تحقيق پيرامون مديريت دانش با محوريت بررسي اثرات آن بر فرآیندهاي مختلف سازمان ضروری به نظر می‌رسد. مديريت دانش به عنوان ساز و کار اعمال فرآيندهايي در سطح فردي،گروهي و سازماني جهت ايجاد شرايطي که دانش و اطلاعات بتواند در زمان مناسب در اختيار افراد قرار بگيرد،تا کنون در محافل علمی و سازماني مورد توجه بسياري از محققان قرار گرفته است.عمده اين تحقيقات پيرامون زير ساخت‌ها، فرآيندها، ساز و کارها، ابزارها و در موارد محدودي اثر آن بر برخي از عوامل مانند بهره وري، سودآوري يا عوامل ايجادکننده مزيت رقابتي مانند نوآوري مورد مطالعه قرارگرفته است.تحقيق و مطالعه پيرامون مديريت دانش از منظر محتوايي گر چه مي‌تواند در بسياري از موارد مديران و ساير کنش‌گران سازماني را نسبت به شناخت و آگاهي از چيستي مديريت دانش رهنمون باشد اما به تنهايي کافي نيست. در شرايط موجود مديران به عنوان کنش‌گران اصلي سازمان به موضوع‌های سازماني از منظر کارکردي و اجرايي مي‌نگرند و اهميت و ضرورت اعمال يک ساز و کار را از طريق ارزيابي اثرات و کارکردهاي آن مورد ارزيابي قرار مي‌دهند.همچنين عمده تحقيقات انجام شده پيرامون مديريت دانش از منظر کارکردي به ارزيابي اثر مديريت دانش بر يک عامل مانند نوآوري يا مديريت روابط با مشتريان متمرکز شده‌اند و از نگاهي جامع به اين موضوع غفلت نموده اند.با توجه به اين موارد در اين تحقيق بر آن شديم تا با رويکردي جامع اثرات مديريت دانش را بر بخش‌هاي کارکردي مختلف سازمان مورد بررسي و ارزيابي قرار دهيم.

پرسش‌هاي پژوهش

مديريت دانش بر زنجیره ارزش فعاليت‌هاي شرکت‌هاي فعال در صنعت نرم افزار چه تأثیری دارد؟

آيا ميان مديريت دانش و پشتيباني از تصميم گيري مديران رابطه‌ی‌ معني داري وجود دارد؟

آيا ميان مديريت دانش و توسعه‌ی مهارت‌هاي تخصصي نيروي انساني رابطه‌ی‌ معني داري وجود دارد؟

آيا ميان مديريت دانش و نوآوري در ارائه خدمات و محصولات رابطه‌ی معني داري وجود دارد؟

آيا ميان مديريت دانش و بهبود مديريت روابط با مشتريان رابطه‌ی معني داري وجود دارد؟

آيا ميان مديريت دانش و توسعه‌ی بازار محصولات و خدمات رابطه‌ی معني داري وجود دارد؟

مديريت دانش چه تأثیری بر توسعه مهارت‌هاي تخصصي نيروي انساني دارد؟

مديريت دانش چه تأثیری بر نوآوري در ارائه‌ی خدمات و محصولات دارد؟

مديريت دانش چه تأثیری بر افزايش رضايت مشتريان از خدمات دارد؟

مباني نظري تحقيق

تعاريف و مفاهيم

درباره مديريت دانش تعاريف متعدد و متنوعي ارائه شده است كه با توجه به زاويه ديد صاحبنظران و میزان توجه هر یک به عاملي خاص، نوع تعريف آنها از يكديگر متمايز مي‌شود
(O Dell,1996: 76-82) .

جدول (1) تعاريف مديريت دانش

الگوي SECI : فرآيند خلق و تبديل دانش

پيش از بيان الگوي SECI لازم است تا مفهوم پايه اي (بي اي) تحليل شود. بي اي(BA)؛ مفهومي ژاپني و به معني مكان[7] است. اين مفهوم که نخستين بار توسط كيتارو نيشيدا[8]، ارائه شده، به معني مكاني مشترك براي برقراري روابط مي‌باشد. اين مكان مي‌تواند فيزيكي ( اداره و دايره كاري )، مجازي ( نامه الكترونيك و كنفرانس تصويري ) يا تركيبي از اين دو باشد. آنچه مفهوم (بي اي) را از تعاملات عادي افراد متمايز مي‌كند، چنین فضایی، مفهوم خلق دانش مي‌باشد. (بي‌اي) بستر ارتقای دانش فردي و جمعي را فراهم مي‌كند. دانشي كه حاصل تجارب و انديشه‌هاي ديگران مي‌باشد، قابل حصول توسط افراد دیگر است. در واقع بي اي محتوايي را فراهم مي‌كند كه فرآيند خلق دانش و انتقال آن شكل بگيرد. اين فضا مي‌تواند در گروه‌هاي كاري، گروه‌هاي غير رسمي، تيم‌هاي پروژه اي، جلسات موقتي يا در تماس با مشتريان شكل بگيرد(Blacker ,1995: 1021-1046).

References

1- Alvani , Seyed Mehdi and Danai fard Hasan (1998), Qualitative Research Method in Management, Tehran, safar publication

2- Doas ,da (1997), Survey in Social Science , translated by hoshang naebi ,Tehran , ney publication.

3- Blackler, F. (1995), “Knowledge, knowledge work and organizations: an overview and interpretation”, Organization Studies, Vol. 16 No. 6, pp. 1021-46.

4- Bukowitz W. R., Williams R. L. The Knowledge Management Fieldbook, Pearson Education Limited: London, 1999.

5- Firestone, J.M. (2001), ‘‘Estimating benefits of knowledge management initiatives: concepts, methodology, and tools’’, Journal of Knowledge and Innovation, Vol. 1 No. 3, pp. 13-27.

6- Hafez nia , Mohamad Reza (1998) , Introduction on Research Method in Human Science ,Tehran ,samt publication

7- Hoyle, Rick H. (2000), “Structural equation modeling: concepts, issues, and applications”, california SAGE

8- Jones, D. (2003), “Knowledge management and technical communication: a convergence of ideas and skills”, available at: https://faculty.washington.edu/markh/tc400

9- Nonaka, I. and H. Takeuchi, The Knowledge Creating Company, OxfordUniversity Press, Oxford, 1995.

10-O’Dell, C. (1996), “A current review of knowledge management best practice”, Conference on Knowledge Management and the Transfer of Best Practices, Business Intelligence, London.

11-Porter, M.E. (1989), “How competitive forces shape strategy”, Harvard Business Review, Vol. 57No. 2, pp. 137-45.

12-Smith, R. (2001), “A roadmap for knowledge management”, available at: www2.gca.org/knowledgetechnologies/2001/proceedings

13-Spender, J.C. (1996), “Making knowledge the basis of a dynamic theory of the firm”, Strategic Management Journal, Vol. 17, pp. 45-62.

14-Wiig, K. (1997), “Knowledge management: an introduction and perspective”, Journal of Knowledge Management, Vol. 1 No. 1, pp. 6-14.

15-Zack, M.H. (1999), “Developing a knowledge strategy”, California Management Review, Vol. No. 3, pp. 125-145

تعداد صفحات:52

متن کامل را می توانید دانلود نمائید چون فقط تکه هایی از متن در این صفحه درج شده (به طور نمونه) و ممکن است به دلیل انتقال به صفحه وب بعضی کلمات و جداول و اشکال پراکنده شده یا در صفحه قرار نگرفته باشد که در فایل دانلودی متن کامل و بدون پراکندگی با فرمت وردwordکه قابل ویرایش و کپی کردن می باشند موجود است.